Hún var kölluð Lafði Dauði

Jakob Snævar Ólafsson

2025-03-30 22:00

Upphafleg grein

0%

Sæki samantekt...

Lyudmila Pavlochenko virtist eflaust í augum einhverra ekki vera neitt sérstakt hörkutól. Hún var einstæð 24 ára gömul móðir og vann í verksmiðju í Úkraínu, samhliða háskólanámi, þegar landið var eitt af lýðveldum Sovétríkjanna. Þetta ár, 1941, neyddi Þýskaland Sovétríkin til þátttöku í síðari heimsstyrjöldinni með því gera innrás í landið um sumarið. Lyudmila Pavlochenko vildi ólm þjóna landi sínu og taka þátt í átökunum. Yfirmenn Rauða hersins voru ekkert sérstaklega hrifnir af því leyfa konu gegna herþjónustu en sáu snarlega sér þegar í ljós kom þarna var á ferðinni afburða skytta. Einstæða móðirin varð ein af afkastamestum leyniskyttum allra tíma.

Í stríðinu varð hún alls 309 hermönnum óvinarins bana. Þegar Þjóðverjar hótuðu tæta hana í 309 mola varð hún alls ekki hrædd heldur hæst ánægð með þýsk hermálayfirvöld væru svona vel meðvituð um hversu marga hún hefði drepið.

Engin kvenkyns leyniskytta hefur drepið eins marga óvinahermenn í sögunni og ef karlar eru teknir með í reikninginn er Pavlochenko meðal þeirra leyniskytta sem flest dráp eiga baki.

Hún fæddist 1916 en þegar hún var 14 ára fluttist fjölskyldan til Kyiv sem eins og flestir ættu vita er í dag höfuðborg Úkraínu en tilheyrði þá Sovétríkjunum. Pavlochenko lýsti sjálfri sér sem strákastelpu. Á unglingsárunum skráði hún sig á námskeið í skotfimi og fékk þar sérstaka viðurkenningu fyrir árangur sinn.

Kona

Lyudmila Pavlochenko var alla tíð harðákveðin í láta það ekki hefta sig á nokkurn hátt hún væri kona og hún fór raunar ekkert í grafgötur með konur ættu hafa sömu tækifæri og karlar og lagði sig alla fram við sanna hún hefði í fullu tré við þá.

Hún æfði sig þess vegna mikið í skotfimi til sýna hún gæti skotið alveg jafn vel af byssu þrátt fyrir vera kvenkyns.

Hún giftist þegar hún var aðeins 16 ára og eignaðist barn en flutti með barnið til foreldra sinna þegar hjónbandið fór út um þúfur.

Hún fór vinna í verksmiðju og var samhliða í sagnfræðinámi. Þegar kom fram á sumarið 1941 réðist Þýskaland inn í Sovétríkin.

Pavlochenko bauð sig þegar fram til herþjónustu. Henni var vísað frá þar sem hún væri kona og var ráðlagt bjóða sig fram til annast og hjúkra særðum hermönnum. Það vildi hún ekki og eftir hún lagði fram vottorð um öll skotfiminámskeiðin sem hún hafði lokið, með góðum árangri, kom annað hljóð í strokkinn hjá Rauða hernum.

Prófið

Pavlochenko var send í herdeild sem var full af karlmönnum sem höfðu ekki mikla trú á því þarna væri komin góð skytta. Til sanna færni sína var henni sagt hún yrði undirgangast eins konar inntökupróf með því skjóta tvo Rúmena, sem störfuðu fyrir þýska innrásarliðið, úr 400 metra fjarlægð.

Eftir henni tókst ætlunarverkið var hún tekin í sátt og varð ein af hópnum. Hún sagði síðar þessir tveir sem hún drap væru ekki teknir með í heildartölunni yfir fjölda hermanna sem hún skaut þar sem aðeins hafi verið um prufu ræða. Þar af leiðandi drap hún í raun 311 óvini en ekki 309 eins og hin opinbera tala segir til um.

Hún var því næst send beint á vígvöllinn og tók þegar til óspilltra málanna við salla niður hermenn óvinarins. Eftir því sem drápunum fjölgaði urðu verkefnin sífellt hættulegri. Pavlochenko var til mynda send til heyja eins konar einvígi gegn leyniskyttum Þjóðverja sem voru allar karlkyns. Einvígin urðu alls 36 og þeim gat aðeins lokið með dauða annarrar leyniskyttunnar og Pavlochenko hafði betur í öll skiptin.

Ögrað

Pavlochenko framdi drápin sín 309 á vígvellinum frá sumrinu 1941 og fram á vorið 1942. Svo afkastamikil var hún Þjóðverjar fundu á endanum út hvað hún hét. Þeir byrjuðu ögra henni með því kalla nafn hennar í hátölurum á vígvellinum og fóru á endanum hóta henni öllu illa og kalla hana rússnesku tíkina frá helvíti.

Um þetta leyti fékk hún viðurnefnið Lafði Dauði í fjölmiðlum en frá nákvæmlega hverjum það kom fyrst virðist óljóst.

Hún særðist eftir hafa fengið í sig sprengjubrot en eftir hún hafði jafnað sig var hún ekki send aftur út í stríðið heldur til Bandaríkjanna til afla stuðnings við það Bandaríkin myndu ráðast inn í hertekin lönd Vestur-Evrópu til dreifa kröftum Þjóðverja og hjálpa þannig Sovétmönnum sigrast á þeim í austri. Þótti Lafði Dauði tilvalin í þessa sendiför þar sem hún var orðin vel þekkt víða um heim.

Í ferðinni til Bandaríkjanna kynntist hún vel forsetafrúnni Eleanor Roosevelt en þær voru báðar mjög áhugasamar um bæta réttindi og stöðu kvenna.

Kona í stríði

Pavlochenko ræddi við blaðamenn í ferðinni en varð steinhissa á mörgum spurningum sem hún fékk. Þeir vildu vita allt um útlit hennar og gagnrýndu hvernig einkennisbúningur hennar liti út. Pavlochenko fannst það móðgandi gert væri lítið úr einkennisbúningnum og sagði hann hafa verið þakinn blóði eftir þær orrustur sem hún hefði tekið þátt í. Hjá mörgum bandarískum blaðamönnum fékk hún þó móttökur og spurningar sem hæfðu stöðu hennar.

Pavlochenko var sæmd æðstu heiðursorðu Sovétríkjanna þegar hún sneri aftur heim. Hún sneri hins vegar aldrei aftur á vígvöllinn en þjálfaði aðrar leynsikyttur til stríðsloka. Eftir stríðið lauk hún námi í sagnfræði og hóf síðan vinna við sagnfræðilegar rannsóknir fyrir hið opinbera.

Lyudmila Pavlochenko lést 1974, 58 ára aldri, en hennar hefur æ síðan verið minnst sem konunnar sem varð ein færasta leynsikytta allra tíma.

Kvikmynd byggð á ævi hennar var frumsýnd árið 2015 og ber hún titilinn Orrustan um Sevastopol. Sérstaka athygli vekur myndin var framleidd í samstarfi Rússa og Úkraínumanna en um þær mundir var ferið bera mikið á skærum milli landanna sem urðu svo eins og allir vita á endanum allsherjarstríði árið 2022.

Kynningarstiklu úr myndinni sjá hér fyrir neðan.

Byggt á:

Allthatsinteresting.com

Kjarninn

Nafnalisti

  • Eleanor Rooseveltforsetafrú
  • Kyivúkraínsk höfuðborg
  • Lyudmila Pavlochenko
  • Sevastopolhafnarborg

Svipaðar greinar

Tölfræði

  • Textinn inniheldur 1022 eindir í 54 málsgreinum.
  • Það tókst að trjágreina 49 málsgreinar eða 90,7%.
  • Margræðnistuðull var 1,69.